İsrail, Yunanistan ve GKRY’den ortak bildiri

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) lideri Nikos Hristodulidis, yaptıkları 10uncu üçlü zirvenin ardından ortak bildiri yayınladı. Bildiride, liderlerin yıllık zirveler düzenleme, bakanlık ve çalışma düzeylerinde üçlü görüşmeleri yoğunlaştırma konusunda anlaştıkları aktarıldı.

Güvenlik ve terörle mücadele
Üç ülke, güvenlik, savunma ve askeri konularda üçlü iş birliğini güçlendirme konusunda anlaştıklarını ifade ettikleri bildiride, terörle mücadeleye, özellikle terörist faaliyetlerin finansmanının ortadan kaldırılmasına yönelik çabalara olan bağlılıklarını sürdürdüklerini belirttiler.
Deniz güvenliğinin önemine vurgu yapılan bildiride, üç ülke deniz yollarını ve kritik altyapıyı ortaya çıkan tehditlere karşı korumak için iş birliğini derinleştirme sözünü vererek, Kıbrısta kurulması planlanan ve 2026 yılında faaliyete geçmesi öngörülen Denizcilik Siber Güvenlik Mükemmeliyet Merkezine de dikkat çekti.
Bildiride, Kıbrıs ve Yunanistanın Gazzedeki insani yardım çalışmalarına, özellikle de Kıbrıs ve İsrailin koordinasyonu ve uluslararası ortaklarla iş birliği içinde hayata geçirilen Amalthea deniz koridoru aracılığıyla yaptığı katkılar takdir edildi.
Üç ülke, BM Güvenlik Konseyinin 2803 sayılı kararıyla kabul edilen ABD Başkanı Donald Trumpın Gazze Şeridi için 20 maddelik barış planına değindikleri bildiride, son İsrailli rehine Ran Gvilinin derhal iadesini ve Hamasın kararlaştırılan çerçeveye göre silahsızlandırılmasını talep ettiler.
Bildiride, ABDnin himayesinde faaliyet gösteren ve Kıbrıs ile Yunanistanın da katıldığı, Gazze Sivil-Askeri Koordinasyon Merkezinin Gazzeye insani yardım ve ticari mal teslimatlarını kolaylaştırma çalışmalarına dikkat çekildi. Bildiride, İnsani yardımın sivillere güvenli bir şekilde, yalnızca koordineli kanallar aracılığıyla ve kötü niyetli kişiler tarafından kötüye kullanılmadan ulaşmasını sağlamaya kararlıyız denildi.
Üç ülke, bildiride İsrailin uluslararası hukuka göre kendini savunma hakkını teyit ettiler.

Acil durum müdahale iş birliği
Üç ülkenin, doğal afet durumlarında hızlı ve etkili karşılıklı yardımı sağlamak amacıyla acil durum hazırlığı ve müdahalesi için üçlü bir çalışma grubu kurma konusunda anlaştığı aktarılan bildiride, bölgesel yangınla mücadele hazırlık ve müdahale kapasitesini, özellikle de yangınlarla ilgili kapasiteyi artırmayı amaçlayan Kıbrıs Bölgesel Hava Yangın Söndürme İstasyonu kurulması girişimine dikkat çekildi.
Bildiride, ayrıca sağlık alanında araştırma, inovasyon ve acil durum müdahalesi konularında tıp kurumları arasındaki iş birliğini geliştirmek amacıyla bir çalışma grubu kurulacağı aktarıldı.

Enerji ve ekonomik koridorlar
Üç ülke, uluslararası hukuka, özellikle de deniz hukukuna ve tüm devletlerin kendi münhasır ekonomik bölgelerinde ve kıta sahanlıklarında haklarını kullanma hakkına saygıya dayanarak, doğal gaz geliştirme, elektrik şebekesi bağlantıları ve yenilenebilir enerji girişimleri de dahil olmak üzere ortak enerji projelerini teşvik edeceklerini belirtti.
Bildiride, Kasım 2025te Yunanistanda ABDnin de katılımıyla düzenlenen 3+1 Enerji Bakanları Zirvesinin yakın tarihli ortak bildirisini ve Doğu Akdenizde enerji güvenliği ve işbirliğinin geliştirilmesine yönelik taahhüdü hatırlatıldı.
Üç ülkenin Büyük Deniz Bağlantı Projesine olan bağlılıklarını dile getirdiği ve projeyi ilerletmek için birlikte çalışma konusunda anlaştığı ifade edilen bildiride, düzenli olarak toplanacak çalışma gruplarının kurulması da dahil olmak üzere, Hindistan-Orta Doğu-Avrupa Ekonomik Koridoru çerçevesinde bölgesel bağlantı projelerini teşvik etmek için işbirliği yapılacağı belirtildi.

Bilim, teknoloji ve inovasyon
Üç ülke, ortak araştırma girişimlerini teşvik etmeye yönelik bir çerçeve oluşturulması da dahil olmak üzere, bilim, teknoloji ve inovasyon alanlarında üçlü iş birliğini güçlendirme ve Avrupa Birliğinin Horizon fonlama programlarına erişim konusunda koordinasyonu iyileştirme konusunda anlaştılar.
Bildiride, yapay zeka alanında daha gelişmiş iş birliği fırsatlarını araştırmak ve yapay zekanın görev açısından kritik politika alanlarında, yüksek performanslı bilgi işlem altyapısında ve beceri geliştirme alanlarında uygulanmasını teşvik etmek amacıyla bir yapay zeka çalışma grubu kurulacağı ifade edildi.

Bölgesel iş birliği
Üç ülke, Kıbrısın AB Konseyi başkanlığının, Doğu Akdeniz de dahil olmak üzere Güney Komşuluk bölgesinde iş birliğini güçlendirmek için bir fırsat olduğunu belirtti. İbrahim Anlaşmalarını genişletme konusundaki kararlılıklarını sürdürdüklerini ve bu hedefe ulaşmak için ABD ve diğer ortaklarla birlikte ortak çabaları yoğunlaştırma konusunda anlaştıklarını belirten üç ülke, İsrail ve Lübnan arasında son dönemde kaydedilen diyalogdaki ilerlemeye dikkat çekerek, bunun güvenlik diyaloğuna ekonomik bir boyut kattığını aktardı. Üç ülke, Lübnanın egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını desteklediklerini açıkladı.
Bildiride, Kudüsün üç tek tanrılı din olan Yahudilik, Hristiyanlık ve İslam için özel bir öneme sahip olduğu belirtilerek, Kudüsteki kutsal mekanlarda mevcut durumu korumaya ve Hristiyan kiliselerinin varlığını ve kültürel mirasını sürdürmeye kararlı olunduğu ifade edildi.
Bildiride, Kıbrıs sorununa uluslararası hukuk ve ilgili BM Güvenlik Konseyi kararları temelinde adil, kapsamlı ve uygulanabilir bir çözüm bulunması yönünde destek dile getirildi.