Japonya'dan BM'ye "Tayvan" mektubu

Japonya Başbakanı Sanae Takaichinin Tayvana yönelik muhtemel bir çin saldırısının Japonyanın askeri müdahalesine zemin hazırlayabileceğini ima etmesi Pekin ve Tokyo yönetimleri arasında diplomatik krize yol açarken, Japonyadan krizle ilgili yeni bir hamle geldi. Japonyanın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Kazuyuki Yamazaki, BM Genel Sekreteri Antonio Guterrese mektup göndererek Tokyonun konu hakkındaki tutumuna açıklık getirdi. Daha önce çinin BM Daimi Temsilcisi Fu Congun Guterrese bu konu ile ilgili bir mektup yazdığını hatırlatan Yamazaki, çinin söz konusu mektupta ileri sürdüğü iddialar, olgularla uyumlu görünmemekte ve herhangi bir kanıta dayanmamaktadır. Bu nedenle, Japonya hükümetinin talimatı doğrultusunda işbu mektubu yanıt olarak sunma gerekliliği doğmuştur ifadelerini kullandı.

Tokyodan uluslararası hukukun üstünlüğüne bağlılık vurgusu
Mektubunda, Japonyanın 2. Dünya Savaşının bitiminden bu yana uluslararası toplumun barış ve refahına sürekli biçimde katkı sunduğunu hatırlatan Yamazaki, Japonya, BM Şartı da dahil olmak üzere uluslararası hukuka her zaman saygı göstermiş, uluslararası hukuka bağlı kalmış ve hukukun üstünlüğüne dayalı serbest ve açık uluslararası düzenin korunması ve güçlendirilmesi için aktif katkıda bulunmuştur hatırlatmasında bulundu.

İsim vermeden çine eleştiri
İsim vermeden çinin politikalarını eleştiren Yamakazaki, Ne yazık ki günümüzde bazı ülkeler, askeri kapasitelerini uzun vadeli ve şeffaf olmayan bir şekilde artırmaya devam etmektedir. Ayrıca, komşu ülkelerin karşı çıkmasına rağmen, güç kullanarak veya baskı uygulayarak tek taraflı bir şekilde mevcut durumu değiştirmeye yönelik girişimlerini sürdüren ülkeler de bulunmaktadır ifadelerine yer verdi.

çinin iddiası yanlış
Japonyanın bu tür girişimlere karşı olduğunun altını çizen Yamazaki, Japonyanın temel savunma politikası, çin tarafının iddialarının aksine, yalnızca savunmaya dayalı pasif bir savunma stratejisidir. Japonya ayrıca, BM Şartında tanınan kolektif meşru müdafaa hakkının hangi durumlarda kullanılabileceğini iç hukuku aracılığıyla tanımlamakta ve bunu son derece sınırlayıcı bir çerçevede tutmaktadır dedi.
çinin atıfta bulunduğu Japonya Başbakanı Sanae Takaichinin sözlerinin de bu tutuma dayandığına dikkat çeken Yamazaki, Dolayısıyla, Japonyanın silahlı bir saldırı olmaksızın meşru müdafaa hakkını kullanacağı yönündeki çin iddiası yanlıştır değerlendirmesinde bulundu.

Tayvan Boğazında barış ve istikrar son derece önemlidir
Japonyanın Tayvan konusundaki temel pozisyonunun 1972 tarihli Japonya-çin Ortak Bildirisinden bu yana değişmediğini hatırlatan Yamazaki, Tayvan Boğazındaki barış ve istikrar, yalnızca Japonya için değil, tüm uluslararası toplumun istikrarı için son derece önemlidir. Tayvana ilişkin meselelerin diyalog yoluyla barışçıl şekilde çözülmesi gerektiği yönündeki tutumumuzu bir kez daha yineliyoruz ifadelerini kullandı.

Japonyadan çine misilleme tepkisi
çinin, yaşanan krizi bahane göstererek, deniz ürünleri ithalatını askıya alma ve halklar arası etkileşimi kısıtlama gibi konuyla alakası olmayan tedbirlere başvurduğunu hatırlatan Yamazaki, çin, Japonya ile siyasi diyaloğa karşı olumsuz bir tutum sergilemektedir eleştirisinde bulundu.
Diğer ülkelerin beyanlarına ve politikalarına karşı zorlayıcı tedbirlere yönelmenin Uluslararası toplumun karşı çıkması gereken bir yaklaşım olduğunun altını çizen Yamazaki, Japonya, mevcut sorunların ve zorlukların, onları azaltmaya ve karşılıklı anlayış ile iş birliğini geliştirmeye yönelik çabaları daha da gerekli kıldığına inanmaktadır. Japonya, meselelere sakin bir şekilde diyalog yoluyla yanıt vermeyi sürdürecektir dedi.

Uluslararası hukuka bağlılığı sürdüreceğiz
Japonyanın Asya, Orta Doğu, Afrika ve Latin Amerikadaki sorunlar da dahil olmak üzere BM tarafından ele alınan uluslararası sorunların çözümüne aktif olarak katkı sağladığını hatırlatan Yamazaki, Japonya, BMnin sorumluluk sahibi bir üyesi olarak uluslararası hukuka bağlı kalma yoluyla uluslararası barışa, istikrara ve refaha katkıda bulunma yönündeki sarsılmaz taahhüdünü yeniden teyit etmektedir ifadelerini kullandı. Yamazaki, çinin BM Daimi Temsilcisi Fu Cong tarafından gönderilen mektuba yanıt olarak kaleme alınan mektubunun, resmi bir belge olarak BM üyesi devletlerin dikkatine sunulmasını talep etti.

Takaichinin Tayvan konusundaki sözleri tartışmalara yol açmıştı
Japonya Başbakanı Sanae Takaichi Tayvan Boğazına yönelik muhtemel bir askeri müdahalenin ülkesinin varlığına yönelik tehdit olarak görülebileceğini ifade etmiş, Japonya yasalarının böyle bir tehdit durumunda Japonya Öz Savunma Kuvvetlerine (SDF) müdahale yetkisi tanıması, Tayvana yönelik muhtemel bir çin saldırısına Japonyanın askeri yanıt verebileceği şeklinde yorumlanmıştı.

çin sert tepki göstermişti
Takaichiye sözlerini geri alma çağrısında bulunan çin yönetimi, Japonyanın Tayvan meselesine muhtemel bir askeri müdahalesinin güç ile karşılık bulacağı uyarısını yapmıştı. çin, gelişmelerin ardından Japonyaya seyahat ya da eğitim amacıyla gitmeyi düşünen vatandaşlarına kararlarını gözden geçirme uyarısında bulunmuştu. çinin ayrıca Japonyadan yapılan deniz ürünleri ithalatını askıya alma kararı aldığı ve bunu resmi kanallar aracılığıyla Tokyo yönetimine ilettiği kamuoyuna yansımıştı.

çin konuyu BM gündemine taşımıştı
çinin BM Daimi Temsilcisi Fu Cong, BM Genel Sekreteri Antonio Guterrese bir mektup göndererek, Pekin yönetiminin yaşanan kriz hakkındaki tutumunu açıklamıştı. Mektubunda Takaichinin imasını provokatif olarak niteleyen Fu, Japonyanın 1945teki yenilgisinden bu yana ilk kez bir Japon liderin Tayvan krizi Japonya krizidir söylemini dile getirdiğine ve bunu kolektif meşru müdafaa hakkının kullanımına bağladığına dikkat çekmişti. Takaichinin ifadelerinin çine karşı üstü kapalı askeri tehdit içerdiğinin ve bu durumun çinin temel çıkarlarına meydan okuma niteliği taşıdığının altını çizen Fu, bu açıklamaların son derece yanlış ve tehlikeli olduğunu ifade etmişti. Tayvanın çinin ayrılmaz bir parçası olduğunu yineleyen Fu, Tayvan meselesinin nasıl çözüleceğinin çinin iç işi olduğunu belirtmişti. Japonyanın bu meseleye muhtemel askeri müdahale girişiminin çine saldırı anlamına geleceğini vurgulayan Fu, böyle bir durumda çinin BM Şartı ve kendi yasaları çerçevesinde meşru müdafaa hakkını kesin bir şekilde kullanarak egemenliğini ve toprak bütünlüğünü savunacağını aktarmıştı. Mektubun, BM Genel Kuruluna gönderilen resm bir belge olarak tüm BM üyesi devletlere iletileceği belirtilmişti.