DTSO ile Diyarbakır Tanıtma Kültür ve Yardımlaşma Vakfı (DİTAV) tarafından, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) öncülüğünde 1995 yılında hazırlanan Doğu Sorunu: Teşhisler ve Tespitler raporunun 30. yılı dolayısıyla düzenlenen 30. Yılında Doğu Raporundan Bugüne başlıklı panelde konuşan Kaya, raporun hazırlandığı dönemin koşullarına dikkati çekti.
Kaya, 1990lı yıllarda Kürt sorununun tamamen bir güvenlik ve terör meselesi olarak ele alındığını hatırlatarak, Faili meçhullerin yaşandığı, güvenlikçi politikaların hkim olduğu bir dönemde, TOBBun böyle bir çalışmayı gündemine alması önemli ve cesur bir adımdı. dedi.
Raporun, sorunun yalnızca güvenlik başlığı altında ele alınamayacağını ortaya koyduğunu vurgulayan Kaya, Bu mesele sosyolojisi, ekonomisi ve siyaseti olan bir sorundur. Bu çerçeve oluşturulmadan çözüm mümkün değildir. ifadesini kullandı.
TEŞVİKLERDEN BÖLGE YETERİNCE YARARLANAMIYOR
Bölgesel kalkınma politikalarına da değinen Kaya, yatırım teşviklerinden Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinin yeterince faydalanamadığını belirtti. Kaya, Bölgesel kalkınma amacıyla uygulanan teşviklerden bölgenin yararlanma oranı yüzde 5ler düzeyindeyken, Batı illerinde bu oran yüzde 65lere ulaşıyor. diye konuştu.
Eğitim ve temel tüketim harcamalarında da ciddi farklar bulunduğunu ifade eden Kaya, Batı ile aramızda eğitim harcamalarında 26 kata, gıda harcamalarında ise 22 kata varan farklar var. Bu tablo, güvenlik merkezli bakış açısının bir sonucudur. değerlendirmesinde bulundu.
DİYALOG VE MÜZAKERE ÖNEMLİDİR
Türkiyede son dönemde Kürt sorununun çözümüne yönelik bir diyalog sürecinin konuşulduğunu dile getiren Kaya, bu sürecin önemine vurgu yaptı. Kaya, İsmi ne olursa olsun, bugün diyalog ve müzakerenin konuşuluyor olması önemlidir. Ancak hl farklı bakış açılarına alan açmakta zorlanıyoruz. dedi.
Türkiyenin ciddi bir ekonomik süreçten geçtiğini belirten Kaya, yapılan araştırmalarda işsizlik ve ekonominin Kürt yurttaşlar açısından birinci sıradaki sorun haline geldiğini aktardı.
Kaya, iş dünyası ve sivil toplumun bu süreçte daha aktif rol alması gerektiğini belirterek, Türkiye savaşın maliyeti ile barışın kazancını doğru şekilde hesaplayıp bunu topluma anlatmadığı sürece, güvenlik ve beka söylemleri krizi derinleştirmeye devam edecektir. ifadelerini kullandı.
PANELE çOK SAYIDA DAVETLİ KATILDI
Panele, raporun koordinatörlüğünü yapan Prof. Dr. Doğu Ergil, gazeteci-yazar Ruşen çakır, Yazar Mümtazer Türköne ile SAMER Araştırma Merkezi Koordinatörü konuşmacı olarak katıldı. Panelin moderatörlüğünü gazeteci-yazar Ruşen çakır üstlenirken, programa DEM Parti Erzurum Milletvekili Meral Danış Beştaş ve çok sayıda davetli de katıldı.