Kimyasal atıklara dikkat

Nakil yapılan göz, tekrar eski görme yetisini kazanabiliyor.  Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Nesrin Tutaş Günaydın, kimyasal maddelerin göze etkileri ve korneaya kök hücre nakli hakkında detaylı bilgi verdi.

Haberler 16.12.2023 - 14:55 Son Güncelleme : 16.12.2023 - 14:55

Limbus, gözün önündeki saydam saat camı gibi olan korneanın dış çerçevesini oluşturan ve kök hücrelerin yerleştiği yerin ismidir. Burada yer alan kök hücreler, kornea yüzeyini oluşturan epitel tabakasının yenilenmesini ve korneanın saydam kalmasını sağlamakla görevlidir. Kök hücreler çeşitli nedenlerle sonradan zarar görerek fonksiyonlarını kaybedebilir. Günlük yaşamda sıklıkla kullanılan kimyasal maddelerin göze temas etmesiyle görme kaybı yaşanabilir. Göze temas eden bu kimyasal maddeler, gözün önündeki saydam saat camı gibi olan korneanın dış yüzeyini oluşturan kök hücrelerin bulunduğu alana hasar verir. Gören sağlıklı göz bu travması sonucunda göremez hale gelebilir. Kök hücrelerin kaybı veya fonksiyonlarını yerine getirememesinden dolayı kişide limbal kök hücre yetmezliği görülür. Gelişen teknoloji sayesinde günümüzde uygun hastalara uygulanabilen limbal kök hücre nakli ile saydamlaşan ve görmeyen göz tekrar görme şansını elde edebilmektedir.

LİMBAL KÖK HÜCRE NAKLİ İLE HASARLI GÖZ TEKRAR GÖREBİLİYOR

Limbal kök hücre yetmezliğinin geleneksel tedavisi son 30 yıldan bu yana yapılmakta olan limbal epitelyal kök hücre naklidir. Bu işlemde eğer kişinin diğer gözü sağlam ise o gözden limbal kök hücreler alınmakta ve hasar almış olan göze nakledilmektedir. Ancak bu yöntemin en önemli dezavantajı sağlam gözde oluşan potansiyel kök hücre eksikliği riski nedeniyle işlemin tekrarlanamamasıdır. Bu nedenle 1997de kültüre edilmiş limbal kök hücre nakli yapılmaya başlanmıştır. Bu yeni yöntemde geleneksel yöntemden farklı olarak gözden daha küçük bir doku alınmaktadır. Bu dokudaki kök hücreler iyi üretim uygulama koşullarını sağlayan laboratuvarlarda çoğaltıldıktan sonra tekrar hastanın gözüne nakledilmektedir. Bu yöntemin en önemli avantajı sağlam gözün tüm kök hücrelerinin riske atılmaması ve ihtiyaç halinde tekrarlanabilmesidir. Laboratuvarların üretim prosedürlerinin teknik ve sarfları nedeniyle bu yöntemin maliyeti yüksek de olsa cerrahinin sonuçları oldukça yüz güldürücüdür.

İNSAN KAYNAKLI DOKULAR UYUMU ARTIRIYOR

Genellikle dünyada kök hücre üretiminde hayvan kaynaklı maddeler kullanılarak üretim yapılabilmektedir. Ülkemizde ise insan kaynaklı doku kültürü üretimini yapabilecek donanımda bir laboratuvar teknolojisinin mevcut olması, Türkiyenin sağlıkta yaşanan gelişmelerin öncüsü konumunda olduğunun da önemli bir göstergesidir. Üretilen kültürün insan kaynaklı olması hastaya birçok avantajı da beraberinde getirmektedir. Transfer edilen dokunun insan kaynaklı olması, hastada alerjik reaksiyonun gelişme ihtimalini azaltırken, nakledilen dokunun uyumunu da artırmaktadır.

GÖZLERİNİZİ KORUYUCU ÖNLEMLER ALIN

Bu tedavi yöntemi hastanın yaşam kalitesini arttırmaktadır. Ancak öncelik, kimyasal maddeler ve temizlik ajanlarından gözleri korumak olmalıdır. Hem iş ortamında hem de evde bu tür kimyasal maddeler, göz bölgesinden uzak şekilde uygulanmalı, gözü koruyucu ekipmanlardan yararlanarak korumalı ve bu maddeler etiketlerindeki talimatlara uygun şekilde kullanılmalıdır. Eğer bu kimyasal maddelere maruz kalınırsa göz, bol su ile yıkanmalı ve acil olarak göz hekimine başvurulmalıdır.

HABER MERKEZİ

Ana Sayfaya Git